Xe “lai”, tức xe chạy nhiên liệu tổ hợp (hybrid), đang trở thành mốt ở đất nước mặt trời mọc.

Sau nhiều năm tỏ thái độ khá lạnh nhạt với những chiếc xe hybrid - một phần vì lý do trên thị trường đã có nhiều mẫu xe chạy xăng có khả năng tiết kiệm nhiên liệu tốt - người mua xe ở Nhật đã bắt đầu có thái độ hứng thú với các mẫu xe chạy bằng cả xăng lẫn điện này.

Sự mến mộ gia tăng dành cho xe “lai” ở Nhật thời gian gần đây bắt nguồn từ những lý do như giá xăng cao, các khoản trợ cấp của Chính phủ cho người dân mua xe thân thiện với môi trường… Thêm vào đó, báo chí Nhật Bản cũng đã khá thành công trong việc quảng bá xe hybrid tới người tiêu dùng vốn ưa chạy theo mốt ở nước này.

Ngoài ra, đây còn là kết quả của việc có nhiều mẫu xe mới thuộc dòng xe này được các hãng xe tung ra thị trường. Tháng 5 vừa qua, hãng Toyota đã giới thiệu chiếc Prius thế hệ thứ 3. Ngay trong tháng 6, chiếc Prius mới này đã trở thành chiếc xe bán chạy nhất ở Nhật Bản. Trước đó, trong tháng 3, chiếc Insight của Honda đã trở thành chiếc xe chạy nhiên liệu tổ hợp đầu tiên bán chạy nhất ở nước này.

Hiện tại, mức doanh số bình quân hàng tháng của Insight tại thị trường Nhật là 10.000 chiếc, cao gấp đôi so với mức kỳ vọng của Honda. Tương tự, có những khách đặt mua chiếc Prius của Toyota tại Nhật phải chờ tới 5 tháng mới được giao hàng, tương tự như những gì diễn ra với chiếc xe này ở bang California vào năm ngoái, khi giá xăng vượt mức 4 USD/gallon.

“Thường thì xe nhỏ vẫn không được đánh giá cao. Nhưng hiện nay, người ta chẳng ngại chuyển từ dùng một chiếc xe to sang dùng một chiếc xe nhỏ nếu chiếc xe nhỏ đó là một chiếc Prius. Đột nhiên, ai cũng muốn mua ngay một chiếc Prius”, ông Toshiyuki Yokoyama, Tổng giám đốc công ty phân phối ô tô có tên Kanagawa Toyota Motor Sales, cho biết.

Vấn đề đặt ra hiện nay là liệu sự gia tăng mạnh mẽ doanh số của các loại “xe sinh thái” (cách người Nhật gọi xe hybrid và các xe chạy nhiên liệu thay thế khác) có kéo dài hay chỉ là một xu thế nhất thời nhờ các khoản trợ cấp của Chính phủ và giá xăng cao.

Tại thị trường Mỹ vào năm ngoái, các hãng xe Nhật đã không kịp cung cấp đủ xe chạy nhiên liệu tổ hợp cho thị trường. Tuy nhiên, tới nay, nhu cầu đối với loại xe này tại Mỹ đã giảm xuống, khiến Toyota phải tạm ngừng công việc xây dựng một nhà máy sản xuất xe Prius ở bang Mississippi.

Về phần mình, người tiêu dùng Nhật nổi tiếng là hay “kết” nhưng sản phẩm mang tính xu hướng nhất thời, từ túi xách tới trò chơi video, khiến doanh số của không ít sản phẩm được xem là mốt đột ngột tăng nhanh, để rồi sau đó giảm cũng nhanh không kém.

Tuy nhiên, các nhà sản xuất ôtô của Nhật cho rằng, doanh số xe hybrid vẫn sẽ giữ được ở mức cao thậm chí cả khí Chính phủ nước này các khoản trợ cấp lên tới 4.000 USD cho mỗi khách mua loại xe này. Mặc dù đã giảm so với mức kỷ lục năm ngoái, giá xăng ở Nhật hiện vẫn tương đối đắt đỏ. Thêm vào đó, trong một nền kinh tế đang suy thoái như hiện nay, người tiêu dùng thường tìm cách chi tiêu ít tiền vào việc mua xăng hơn.

Ngay từ khi còn nhỏ, người Nhật đã được giáo dục lối sống càng tiết kiệm càng tốt vì đất nước của họ có ít tài nguyên thiên nhiên. Để giảm sử dụng điều hòa không khí, mấy năm trước, giới văn phòng và doanh nhân ở Nhật được khuyến khích không dùng cà vạt. Các công ty sản xuất đồ gia dụng cũng ra sức phát triển các loại máy giặt không dùng nước.

Tuy nhiên, giá của xe hybrid vẫn đang là một điểm khiến người mua xe ở Nhật phải “lăn tăn”. Đó là lý do tại sao cả Toyota và Honda đều không dùng tới nhiều những công nghệ tốn kém cho xe hybrid của họ nhằm đưa giá của những chiếc xe này xuống dưới 3 triệu Yên (tương đương 30.000 USD) - mức giá được xe là giá chuẩn của một chiếc xe hạng sang ở Nhật.

Anh Eiji Suga, một người buôn bán nhỏ ở Kawagoe, một thành phố cách Tokyo không xa, đã đặt mua một chiếc Prius màu trắng vào tháng 4 vừa rồi. Anh cho biết, chiếc Honda Accord của anh đã dùng 13 năm và bán thì chẳng được bao nhiêu tiền.

Tuy nhiên, do chiếc xe này đã quá cũ, anh được Chính phủ trợ cấp 250.000 Yên (tương đương 2.500 USD) nếu anh chịu đem xe đi dập và mua một chiếc xe có khả năng tiết kiệm nhiên liệu tốt hơn để thay thế.

Nếu mua “xe sinh thái”, anh Suga sẽ được hưởng thêm mức giảm thuế 150.000 Yên. Mặt khác, chiếc Prius mới lại có giá thấp hơn giá xe đời trước tới 300.000 Yên. Như vậy, lựa chọn chiếc xe này giúp anh Suga tiết kiệm được tương đối nhiều tiền. Anh cho biết, 7 người bạn của anh cũng đã đặt mua xe Prius.

Trước sự lên ngôi của xe chạy nhiên liệu tổ hợp tại Nhật, các hãng xe nhỏ con hơn của nước này như Nissan và Mitsubishi đã lên kế hoạch “phản công” bằng xe chạy điện. Ngày 2/8 vừa qua, Nissan đã giới thiệu chiếc xe chạy điện mang tên Leaf với mức độ gây ô nhiễm bằng 0.

Tuy nhiên, sức hấp dẫn của những chiếc hybrid đối với người Nhật sẽ là một rào cản không dễ vượt đối với những chiếc xe chạy điện. Ông Tadashi Ishida, một người hưu trí mua chiếc Prius vào năm 2006 cho biết, ông rất ấn tượng với khả năng tiết kiệm nhiên liệu của chiếc xe này và tin rằng, xe hybrid sẽ không phải là một thứ mốt nhất thời ở Nhật.

“Người Nhật bình thường không coi xe hybrid là một biểu tượng địa vị. Chiếc xe này chỉ đáp ứng những nhu cầu của chúng tôi về mặt tiết kiệm nhiên liệu, dùng cho gia đình hàng ngày và dễ điều khiển”, ông Ishida nói.